Beheer- of leefgeldrekening

Er zijn verschillende redenen waardoor mensen hun eigen financiën niet goed kunnen beheren. Dat kan permanent zijn voor mensen met een ernstige verstandelijke beperking. Het kan ook tijdelijk zijn, bijvoorbeeld voor mensen met een verslaving of grote schulden.

Iemand die niet voor de eigen financiën kan zorgen, heeft hulp nodig bij bankzaken en betalingen. Een bank kan daartoe verschillende maatregelen nemen. De bank bekijkt eerst wat de rekeninghouder zelf kan en mag. Zonodig moet iemand anders de controle krijgen over bank- en betaalzaken.

Is iemand tijdelijk of voor langere tijd niet in staat is om zelf bankzaken te regelen? Dan kan bij de bank een volmacht of bancaire machtiging worden geregeld. Deze machtiging stopt als de rekeninghouder overlijdt of wilsonbekwaam wordt. Wilsonbekwaamheid houdt onder andere in dat iemand niet meer zelfstandig beslissingen kan nemen over de eigen financiële zaken. Dit kan het gevolg zijn van bijvoorbeeld dementie, een coma, of een andere permanente medische of psychische aandoening.

Familiair bewind

Bij wilsonbekwaamheid is een notariële volmacht of levenstestament nodig. Of er wordt een bewind uitgesproken door de rechtbank. Dat kan een familiair bewind zijn.

• Hulp komt van een familielid of bekende van de persoon die onder bewind staat.
• De persoon heeft voldoende vertrouwen binnen de familie van de persoon die onder bewind staat.
• Een professionele opleiding is niet nodig. Wie helpt moet aan bepaalde eisen voldoen. Bijvoorbeeld dat de persoon betrouwbaar is en handelingsbekwaam.
• De kantonrechter beoordeelt of de persoon geschikt is voor de taak.

Een betaalrekening bij familiair bewind

Vraag aan de bank of familiair bewind mogelijk is. De bank informeert u over de manier waarop het familiair bewind kan worden geregeld.

Professioneel bewind

Soms is de situatie te ingewikkeld voor familiair bewind of er is geen geschikt naaste beschikbaar. Dan kan om professioneel bewind worden gevraagd.

• Dit bewind wordt uitgevoerd door een professionele bewindvoerder.
• Er zijn strenge eisen voor een bewindvoerder.
• De bewindvoerder moet zich ieder jaar verantwoorden bij een rechtbank.
• De bewindvoerder is het aanspreekpunt voor de cliënt die hulp nodig heeft.

Een betaalrekening bij professioneel bewind

Sommige banken bieden rekeningen aan voor bewindvoerders. Een bewindvoerder maakt hiervoor afspraken met een bank. Daarna mag de bewindvoerder bij die bank een beheerrekening aanvragen voor een cliënt. De bewindvoerder kan daarna ook een leefgeldrekening voor dezelfde cliënt aanvragen. Deze rekeningen zorgen samen voor een duidelijke scheiding tussen het financiële beheer door de bewindvoerder en het geld dat de cliënt zelf kan besteden. Deze splitsing helpt tegen schulden en geeft meer overzicht.

Heel soms vindt een bank het risico te groot om voor een cliënt een rekening te openen, bijvoorbeeld omdat de cliënt recent betrokken was bij financiële fraude. De bank verwijst de bewindvoerder dan naar de laatste bank van de cliënt om een beheerrekening aan te vragen.

Bij een vermelding van iemand in het Externe Verwijzingsregister(opent in nieuw venster) kan de enige mogelijkheid voor die persoon zijn om een basisbankrekening bij een Nederlandse bank aan te vragen. Daarbij kan een bewindvoerder helpen die wordt vermeld als erkende hulpverlener op de website van de basisbankrekening(opent in nieuw venster) .

Beheerrekening

• Een beheerrekening wordt aangevraagd door een beheerder: een professionele bewindvoerder of inkomensbeheerder.
• De professionele bewindvoerder of inkomensbeheerder voldoet aan de regels om een beheerrekening aan te vragen bij een bank.
• Een beheerrekening staat op naam van de cliënt die hulp krijgt. De cliënt wordt de rekeninghouder van deze rekening.
• Alleen de beheerder heeft toegang tot de beheerrekening.
• Alle inkomsten van de cliënt gaan naar de beheerrekening. Daarmee betaalt de beheerder de vaste lasten van de cliënt. Het geld dat de cliënt zelf kan besteden kan die cliënt contant ontvangen of op een leefgeldrekening.
• Stopt het bewind, informeer dan de bank. De bank bekijkt of de beheerrekening een gewone betaalrekening van de cliënt kan worden. De toegang door de beheerder stopt zodra de bank daarover bericht krijgt van een rechtbank.

Leefgeldrekening

• Een leefgeldrekening bestaat alleen naast een beheerrekening.
• Op een leefgeldrekening ontvangt de rekeninghouder leefgeld. De beheerder van de beheerrekening zet dat leefgeld op de leefgeldrekening van de cliënt. Daarmee kan de cliënt zelfstandig beschikken over dat leefgeld.
• Bij de meeste banken kan een leefgeldrekening bedragen ontvangen van andere rekeningen dan de beheerrekening. De beheerder kan aan de bank vragen dat de leefgeldrekening alleen bedragen kan ontvangen vanaf de beheerrekening. Bedragen voor de leefgeldrekening vanaf een andere rekeningen gaan dan terug naar de betaler. Zo’n leefgeldrekening heet een gesloten leefgeldrekening.

Niet-bancaire rekeningaanbieders

Banken zijn niet de enige betaaldienstverleners die betaalrekeningen aanbieden. Er zijn ook zogeheten EGI’s (ElektronischGeld-Instellingen) die betaalrekeningen aanbieden.

Bij FinGuard(opent in nieuw venster) kan een beheerrekening en leefgeldrekening worden aangevraagd door een bewindvoerder of curator die lid is van een erkende brancheorganisatie. Stopt het bewind of de curatele, dan sluit de beheerder de rekening.

Buitenlandse betaaldienstverleners (waaronder banken) kunnen soms ook betaalrekeningen in Nederland aanbieden.