Succes in de bestrijding van smishing

Phishing raakt een toenemend aantal burgers en is in korte tijd een maatschappelijk probleem geworden. Het beïnvloedt het vertrouwen dat burgers, consumenten en bedrijven hebben in organisaties als banken, de Belastingdienst en telecomaanbieders. De directe financiële schade is groot en loopt inmiddels in de miljoenen.

Een van de specifieke vormen van phishing is smishing (sms-phishing)(opens in new window) . Hierbij worden consumenten met sms-berichten door de crimineel benaderd en verleid tot het doen van online betalingen ten gunste van die crimineel. Bij het bestrijden van smishing zijn vele partijen betrokken en het probleem kan onmogelijk door een enkele probleemeigenaar worden opgelost. Betrokken partijen zijn, naast de Nederlandse burgers, onder andere de telecomsector, overheidsuitvoeringsdiensten zoals de Belastingdienst, de financiële sector, ministerie van Economische Zaken en Klimaat, Autoriteit Consument en Markt en vanzelfsprekend ook opsporingsorganisaties, zoals de politie(opens in new window) en het Openbaar Ministerie.

Actieplan

Vanwege de snelle groei van dit maatschappelijke probleem, hebben Vereniging COIN (een vereniging die de meeste telecomproviders in Nederland vertegenwoordigt) en Betaalvereniging Nederland in 2020 het initiatief genomen, in nauw overleg met het ministerie van EZK, om relevante partijen te betrekken bij het opstellen van een actieplan. Doel van dit plan is om het probleem snel naar aanvaardbare proporties terug te brengen.
Afgelopen maanden hebben alle betrokken partijen, onder regie van Vereniging COIN(opens in new window) en Betaalvereniging Nederland hieraan gewerkt. De meeste acties van het actieplan zijn uitgevoerd en geborgd in de betrokken lijnorganisaties. Specifieke acties zijn bijvoorbeeld kennisdeling van gebruikte fraudemanieren van criminelen, vaststellen welke 06-nummers worden gebruikt en eventueel blokkeren van die nummers, inrichten centraal meldpunt bij politie en het ontwikkelen van een dashboard.

Minder schade

De verwachting is dat de schade door smishing snel minder zal worden door deze acties. De eerste resultaten zijn wat dat betreft bemoedigend. Tegelijkertijd zijn ook verschillende monitoring tools ingericht om de ontwikkeling van smishing-schade te bewaken, waardoor snel actie kan worden ondernomen, mocht zich toch weer een groei voordoen. Daartoe zijn afspraken gemaakt tussen betrokken organisaties en blijven communicatielijnen die in de projectfase zijn ingericht, in stand. Deze contacten kunnen ook gebruikt worden wanneer nieuwe initiatieven, met dezelfde of wellicht andere stakeholders, gewenst zijn.